ABOUT 14 HOURS AGO • 15 MIN READ

Đừng gõ cho AI nữa. Hãy nói.

profile

Trại Creator

Đăng ký nhận kiến thức hằng tuần qua email (và nhận quà 🎁)

Mình Xài Thử Cả ChatGPT, Claude và Grok. Sau Đây là Những Tính Năng AI Mới Bạn Cần Biết

video preview​

Phần lớn mọi người vẫn dùng AI theo một cách: mở ChatGPT, gõ một câu ngắn, đọc câu trả lời, xong.

Cách đó không sai. Nhưng nó chỉ khai thác được một phần rất nhỏ những gì AI làm được lúc này.

Vừa rồi mình làm một buổi training nội bộ cho công ty về cách ứng dụng AI vào công việc và kinh doanh. Làm xong mình thấy nội dung khá hữu ích, nên nghĩ: why not chia sẻ luôn với bạn? Trong email này là những thay đổi mình nhận ra mà phần lớn mọi người chưa biết. Nếu bạn áp dụng vào công việc hàng ngày, kết quả sẽ khác biệt rất lớn so với cách mọi người xung quanh đang dùng AI.

Mình sẽ đi qua 5 phần:

  • Vì sao bạn phải nghiêm túc với AI ngay lúc này
  • Các loại AI đang có và cách phân biệt chúng
  • Những tính năng cực kỳ đáng giá mà nhiều người đang bỏ qua
  • Nên chọn model AI nào: điểm mạnh, điểm yếu của từng con 5 việc nhỏ bạn có thể làm ngay để thực hành
  • Kỹ năng mới không phải là “làm việc”, mà là “điều khiển AI làm việc”

Đây là lý do mọi thứ bên dưới quan trọng. Với rất nhiều đầu việc, bạn không còn cần kỹ năng tự tay làm công việc đó nữa. Thứ bạn cần là kỹ năng điều khiển AI để nó làm công việc đó cho bạn.

Kỹ năng quan trọng bây giờ không phải là làm được việc, mà là điều khiển được AI làm việc.

Muốn điều khiển tốt, trước hết bạn phải biết mình đang cầm công cụ gì trong tay.

Ba loại AI bạn cần phân biệt

Rất nhiều người bị lẫn lộn ở đây, nên mình tách ra cho rõ:

  1. AI chat (hỏi đáp)
    Đây là loại bạn dùng hàng ngày: ChatGPT, Gemini, Claude. Bạn vào khung chat, hỏi, nó trả lời. Đây là loại rẻ nhất và tốn ít token nhất, vì về cơ bản nó chỉ tổng hợp dữ liệu và tạo ra câu trả lời.
    (Token là một từ khóa bạn sẽ gặp rất nhiều sau này. Hiểu đơn giản là đơn vị “nhiên liệu” mà AI tiêu tốn mỗi khi làm việc.)
  2. AI code ​
    Đây là chỗ để làm app, làm website, làm bất cứ thứ gì cần lập trình. Ví dụ: Claude Code, Codex của ChatGPT, Grok Build, AI Studio của Gemini. Viết code thì tốn rất nhiều token.
  3. AI agent ​
    Agent là “người làm hộ” bạn. Chính xác hơn, nó dùng website và dùng máy tính để làm việc thay bạn. Các cái tên bạn sẽ gặp: Grok (bản agent), Gemini Spark, Claude.

Với Claude, phần chat và phần làm việc vừa được gộp lại: khi bạn hỏi, nó trả lời; khi bạn muốn nó làm, nó tự mở ra và làm cho bạn.

Còn Gemini Spark (đang Beta) thì nếu bạn dùng Gemini, bạn sẽ thấy ngay tab này trong giao diện. Mình đang partnership với Gemini nên sắp tới sẽ có thêm nội dung riêng về Gemini Spark.

video preview​

Hình dung đơn giản: mọi thứ bạn làm được trên máy tính, agent đều làm được. Click vào trang web, mở file, đọc file, kéo thả, xóa file, bỏ vào thùng rác. Tất cả.

Agent cũng tốn nhiều token, tùy độ phức tạp của việc bạn giao.

Cloud và Local: khác biệt mà ít ai để ý

Đây là chuyện đang rất nóng, và mình nghĩ bạn nên phân biệt được.

Local là chạy trên máy tính của bạn.

Ví dụ, mình yêu cầu Claude: mỗi ngày 11 giờ, lấy dữ liệu quảng cáo và số liệu bán hàng rồi tổng hợp lại. Vì mình thiết lập nó chạy local, nên máy tính phải đang mở đúng lúc đó thì nó mới chạy được.

Chưa hết, các file và hướng dẫn cũng chỉ nằm trên máy đó. Nếu bạn có laptop cá nhân, máy ở văn phòng, và điện thoại, thì việc bạn thiết lập trên laptop sẽ không có trên máy văn phòng. Không đồng bộ giữa các thiết bị.

Cloud là chạy trên “đám mây”.

Thay vì AI điều khiển chuột trên máy bạn, nó dùng máy chủ ở data center, nơi có sẵn sức mạnh tính toán. Kết quả:

  • Bạn đóng máy, nó vẫn chạy
  • Dữ liệu đồng bộ trên mọi thiết bị: laptop, máy công ty, điện thoại

Phần lớn các công ty AI đang dịch chuyển dần lên cloud.

Grok là một ví dụ mình thấy khá hay: bạn tạo được nhiều AI agent, mỗi con đặt một tên riêng, thậm chí gom chúng vào một group để chúng trao đổi với nhau cùng hoàn thành công việc. Tất cả đều online. Bạn nói với nó trên điện thoại, đóng máy, về nhà mở laptop lên, mọi thứ vẫn ở đó. Đó cũng là lý do Grok chỉ cần bản web mà không cần app: nó chạy trên máy chủ.

Gemini Spark cũng là cloud, và vì người Việt mình ai cũng có tài khoản Google, đây là lựa chọn rất tiện để thử. Một kịch bản thực tế: trước khi đi làm, bạn bảo nó “Đọc hết email của tôi và soạn sẵn phản hồi.” Rồi bạn tắt điện thoại, chạy lên văn phòng. Ở phía sau, máy chủ của Gemini đã làm xong việc. Tới nơi mở máy lên là có kết quả.

Cá nhân mình rất prefer cloud, vì mình muốn dữ liệu đồng nhất ở mọi nơi. Mình có thể vừa ở phòng gym vừa nói với AI “chỉnh website cho tao”. Hoặc nhờ nó làm web, đóng máy, trên đường về chợt nghĩ ra ý mới, dừng xe lại nói vào điện thoại, và nó vẫn nhớ hết những gì mình nói trước đó.

Lưu ý nhỏ: với Claude, một số tác vụ vẫn chạy trên máy bạn chứ không phải cloud, bạn nên để ý khi giao việc. Còn Gemini và Grok thì chắc chắn chạy cloud.

Tính năng đáng giá nhất: dùng giọng nói

Nếu chỉ được chọn một thứ để bạn thử ngay hôm nay, mình chọn cái này. Và mình tin trong tương lai gần, nói chuyện với AI sẽ trở thành chuyện hiển nhiên.

Lần mình demo, mình bấm nút micro và nói một mạch đại ý: “Tôi muốn tạo website cho thương hiệu SVO của tôi, muốn có Meta Pixel để tracking đơn hàng, muốn có kết nối để người ta đăng ký newsletter. Giờ tôi cần làm những bước nào?”

Mình nói chêm tiếng Anh vào giữa câu tiếng Việt, kiểu “website”, “pixel”, “newsletter”. Nó hiểu hết. Có chỗ nhận sai, ví dụ chữ SEO, nhưng khi mình dừng lại thì nó tự sửa. Kể cả khi mình nói sai, nói lại, “à không phải, ý là thế này”, nó vẫn hiểu.

Chỉ 3 tháng trước thôi, mình còn định mua một phần mềm riêng chỉ để làm việc này. Giờ nó có sẵn rồi.

Vì sao giọng nói tạo khác biệt lớn đến vậy?

Não chúng ta nghĩ nhanh hơn tốc độ gõ phím rất nhiều. Khi vừa nghĩ vừa gõ, mình sợ mất ý, nên bắt đầu viết tắt, viết ngắn, rồi lười dần, và cuối cùng không nói đủ ý. Prompt kiểu “làm cho tôi cái website” thì thiếu context trầm trọng.

Còn khi nói, mình nói bao nhiêu cũng được, dài cũng được, đúng sai gì cũng được. Prompt của mình bây giờ dài hơn trước rất nhiều, và kết quả tốt hơn rất nhiều.

Não bạn nghĩ nhanh hơn tay bạn gõ. Khi bạn nói thay vì gõ, AI cuối cùng cũng nhận được đủ những gì bạn thật sự nghĩ.

Thêm một điểm hay: với người lớn tuổi, độ tuổi 40, 50, 60, tuổi ba mẹ mình, họ thường không thích gõ bàn phím nhưng nói thì rất dễ. Tính năng này sẽ khiến ngày càng nhiều người dùng AI hơn, vì nó quá dễ dùng. (Và nói vui, nhiều phụ huynh có con cái lớn rồi, con không chịu nói chuyện với mình, thì họ sẽ tâm sự với AI.)

Có hai chế độ giọng nói:

  • Dictate (đọc chính tả): bạn nói một tràng, nó chuyển hết thành văn bản rồi xử lý. Mình thích chế độ này nhất, vì mình nói được nhiều.
  • Voice (hội thoại trực tiếp): bạn nói, nó trả lời ngay bằng giọng nói, như gọi điện. Ví dụ mình hỏi nó cần chuẩn bị gì để làm website, nó đang trả lời giữa chừng thì mình ngắt: “Dừng lại. Giờ tôi không làm website nữa, tôi muốn làm landing page.” Nó chuyển hướng ngay và trả lời theo landing page.

Gemini cũng có cả hai chế độ này. Từ khi chuyển sang nói với AI, hiệu quả công việc của mình tăng lên rõ rệt.

MCP: cắm app khác vào AI của bạn

MCP là một từ khóa cực kỳ quan trọng. Hình dung dễ nhất: nó là cách bạn kết nối một app khác vào con AI chính của bạn (Gemini, Grok, ChatGPT, Claude).

Cách 1: dùng “chợ” có sẵn

Trong Claude, vào Customize, chọn Connectors. Bạn sẽ thấy rất nhiều ứng dụng đã được kết nối sẵn: Canva, Figma, Slack, HubSpot, Notion… Bấm vào, đăng nhập tài khoản, xong.

Ví dụ khi đã kết nối Canva, mình chỉ cần nói: “Dùng Canva của tôi tạo một bộ slide về SVO.” AI sẽ dùng sự thông minh của nó để tạo slide ngay trên Canva của mình.

Hoặc kết nối Notion rồi bảo: “Cuối mỗi tuần, tổng hợp tất cả cuộc họp với nhân sự, liệt kê ai cần làm việc gì và những điều quan trọng đã thảo luận trong tuần.”

Cách 2: tự cắm thủ công (nâng cao hơn)

Những app trong chợ có sẵn khả năng cao là đã partnership với nhau. Nhưng phần lớn các app bây giờ, để tồn tại được, đều phải có MCP, vì người dùng sẽ ngày càng làm việc trong AI thay vì mở từng app riêng.

Nếu app bạn dùng không có trong chợ, cách làm rất đơn giản:

  • Lên Google search: “[tên app] MCP”. Ví dụ: “LadiPage MCP”, “Meta MCP”, “TopView MCP” Mở trang hướng dẫn, copy đường link MCP của nó Vào Customize, chọn Connectors, bấm Add custom connector Dán link, đặt tên (ví dụ “Meta Ads”), bấm Continue, đăng nhập. Xong.
  • Mình dùng chính cách này với Meta để tổng hợp kết quả quảng cáo. Kết nối xong, chỉ cần hỏi “Hôm qua tôi chạy bao nhiêu tiền ads?” là có số liệu ngay.
  • Với LadiPage, khi đã kết nối, bạn bảo AI tạo landing page, nó sẽ tạo thẳng trên tài khoản LadiPage của bạn.

Một ví dụ khác: Claude hiện là một trong những model thông minh nhất nhưng không tự tạo được video. Nếu bạn cần video quảng cáo, cắm MCP của TopView vào, và Claude sẽ dùng TopView để tạo video cho bạn.

Lưu ý: mỗi app hỗ trợ một số nền tảng AI khác nhau. Ví dụ MCP của Meta lúc mình thử thì hỗ trợ ChatGPT và Claude, chưa có cho Gemini. Sắp tới bạn sẽ thấy MCP kết nối được cả vào AI của Meta.

Không biết app của mình có kết nối được với AI không? Cứ search “[tên app] MCP”. Gần như lúc nào cũng có.

Record & Replay: làm một lần, AI nhớ mãi

Có những việc bạn lặp đi lặp lại hàng ngày. Với mình, đó là đăng video thủ công, rất tốn thời gian.

Trước đây, muốn AI làm thay, bạn phải giải thích từng bước: bước 1 làm thế này, bước 2 làm thế kia. Giờ với tính năng record & replay (đã có trong phần Codex của ChatGPT, và theo mình biết Grok cũng có), bạn chỉ cần:

Bật chế độ record Im lặng làm công việc như bình thường AI tự ghi nhớ mọi thao tác và biến nó thành một skill

Lần sau, bạn bật skill đó lên và nó làm lại, nhanh hơn, đúng hơn, chuẩn hơn so với việc bạn ngồi giải thích.

Nên chọn AI nào?

Gemini: lựa chọn cơ bản nhất cho mọi người

Gần như ai cũng có sẵn Gemini trên máy tính, điện thoại, có sẵn tài khoản. Dễ dùng, quen thuộc. Gemini hiện không phải con xịn nhất, nhưng theo mình đoán, bài toán lớn nhất của Google là làm AI nhanh và thông minh nhất với chi phí thấp nhất, vì quá nhiều người đang dùng. Các con khác thì cạnh tranh ở những góc khác.

Grok: nhanh và siêu rẻ

Khoảng 30 đô một tháng. Tạo được ảnh, video, làm website, gần như toàn diện. Grok không phải con thông minh nhất, nhưng vì quá nhanh và quá rẻ nên vòng lặp feedback của mình nhanh hơn rất nhiều. Bảo nó làm website, 2-5 phút là có. Chưa ưng thì sửa, sửa tiếp, liên tục. Và mọi tác vụ đều chạy trên máy chủ, đóng máy vẫn chạy.

Claude: thông minh nhất, nhưng đắt và chậm

Claude hiện là model thông minh nhất, mạnh nhất về coding, làm website, làm app. Bản đầu tiên nó đưa ra đã rất xịn. Đổi lại, mỗi lần làm phải chờ lâu, vòng feedback chậm và tốn kém hơn, nên nếu mua gói thấp bạn sẽ dễ hết token. Claude không tự tạo ảnh và video, phải cắm MCP như TopView. Và dù đã bắt đầu có cloud, phần lớn tác vụ vẫn chạy trên máy bạn: đóng máy là dừng.

ChatGPT: ảnh đẹp nhất

Model mới nhất (Astra 6) rất mạnh. Model ảnh của nó (Image 2.5) theo mình đang tạo ra ảnh đẹp nhất, mình chưa thấy cái nào cạnh tranh nổi. Làm được website, có sẵn record & replay. Không tạo được video. Cá nhân mình không thích dùng ChatGPT vì nó hơi nịnh, nói chuyện ngọt quá.

Bản thân mình dùng chủ yếu Grok, Claude và Gemini.

5 việc bạn nên làm ngay tuần này

Đọc thôi là chưa đủ. Mình khuyên bạn dành chút thời gian thực hành để hiểu những gì mình nói thật sự hoạt động thế nào. Không tốn nhiều thời gian đâu.

  1. Chọn một tool chính. Đang trả tiền cho con nào thì dùng con đó. Các con có tính năng khá giống nhau.
  2. Dùng giọng nói. Đây là thứ quan trọng nhất. Bạn sẽ thấy productivity khác biệt một trời một vực.
  3. Tự cắm một MCP bằng tay. Chọn app nào trong chợ có sẵn thì chỉ cần bật lên, nhưng mình muốn bạn thử cắm thủ công một app bạn hay dùng, để thấy “phép màu” nó như thế nào.
  4. Giao việc cho agent. Tốt nhất là lên lịch một việc hàng ngày. Chọn việc không quá quan trọng nhưng tốn nhiều thời gian và công sức của bạn.
  5. Thử record & replay. Nếu có thời gian, quay lại một skill để thấy cảm giác “tôi không cần giải thích, chỉ cần làm một lần là nó biết”.

Bạn không cần đua với AI. Hãy cưỡi nó.

Khi nắm được những điều này, cách bạn dùng AI sẽ khác hẳn mọi người xung quanh. Đó là lợi thế cạnh tranh thật sự, cho cả hiệu quả công việc lẫn việc kinh doanh hàng ngày của bạn.

Chúc bạn một tuần làm việc nhẹ tay hơn nhờ AI,

Huy Dao

Trại Creator

Đăng ký nhận kiến thức hằng tuần qua email (và nhận quà 🎁)